Gözünün önündeki cemi cümle “taşınmaz kültür varlıkları” mevcudiyetini ne görebilen ne sayabilen ne de manayla toplumsal zihninin başköşesine oturtabilen bir Kastamonu(lu)…
Tam bir “fikri fetret devri”.

Ardından “çöküş devri” gelecek ister istemez…
Hattın gidişini görmek için dev aydınlatma araç ve ekipmanlarına ihtiyaç yok.

Rehbere de gerek yok…
“Köy” karşıda.

Kastamonu ili şehirleriyle, kasabalarıyla, köyleriyle bir uçtan diğer uca “kültürel miras” ovası, yaylası ve dahi üst üste olması hasebiyle dağı…
Hiç ehemmiyeti yok toplumsal bilinçte.

Ecdat “taşınmaz kültür mirası” bıraktı…
Taşınsa yerinde kalmazdı gerçi.

Taşınmaz kültür varlıklarını inşa eden “taşınır zihin/bilinç” ve de…
Taşındı doğal olarak Kastamonu’dan.

Dönmemecesine gitti…
Anmamacasına.

Mustafa Afacan Köşe Yazısı 11 Eylül (2)

(Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) yayımladığı https://veriportali.tuik.gov.tr/tr/press/58020 “Kültürel Miras İstatistikleri, 2025” dosyasını Kastamonu(lu) okudu mu?...
Yüksek olasılıkla göz gezdirenleri bile saymak kolay bir matematik işlemi olur.

Oysa orada “bilgi” var…
Aklı geri getirme olasılığı var.

Üzerine sayısız konferans, seminer, çalıştay düzenlemeye itecek “etki” var…
Hissedecek omuz nerede.

Omuza omuz verecek omuz nerede?…
Dil nerede, kulak nerede, göz nerede?

Vazife çıkaracak kamu nerede?...
Yerel yönetim nerede?

Meslek odaları?...
Sivil toplum örgütleri?

Kastamonu’nun üniversitesi nerede?...
Kanaat önderleri var mı?)
(“Kültürel Miras İstatistikleri, 2025” dosyasındaki heybelerden birini açalım…
“İllere göre taşınmaz kültür varlıkları ve sit alanları”.

Mütemmim bir cüz…
“Sivil mimarlık örnekleri”.

81 ildeki “sivil mimari mekanları” sıralı…
“Sivil mimari mekanı” sayısında Kastamonu 10’uncu sırada.

Kastamonu’nun önündeki “9” il alfabetik sırayla…
“Antalya, Balıkesir, Bursa, Çanakkale, İstanbul, İzmir, Karabük, Kütahya, Muğla”

81 il içinde 10’uncu sırada olmaktan bihaber Kastamonu…
Kimin diline gele?

Adana “335”…
Amasya “271”.

Adıyaman “9”…
Çorum “120”.

Gaziantep “889”…
Konya “705”.

Mustafa Afacan Köşe Yazısı 11 Eylül (4)

Kastamonu’nun “sivil mimari örnek” mevcudiyeti…
“Bin 485”.)

(Başkent Ankara…
Sivil mimari örneği sayısı “bin 365”.

Ankara’dan daha çok…
“120” fazlası var Kastamonu’nun.

120 eser az değil…
Adıyaman “9”, Ardahan “21”, Batman “23”, Bingöl “3”, Hakkari “26”, Iğdır “14”, Kırıkkale “29”, Kırşehir “9” illeri ancak aradaki “120” eser farkını kapatabiliyor.

Kastamonu’nun Ankara’dan fazla sivil mimari örneğine sahip olmasının farkında değiliz…
Olsak da bir değer ifade etmeyecek hoş.

Ülkemizdeki onlarca ilin toplamı kadar sivil mimari örneğine sahip olduğu Kastamonu’nun…
Kıymeti harbiyesi yok.

Kastamonu’da “kültür” kavramı tepe taklak.
“Yasak” desek yeri.

Neden böyle oldu?...
Kastamonu’nun “fikri fetret devri” çünkü.

Not: Maarif dünyasında yeni icat…
“Whatsapp grubu”.

Öğretmenler velileri sosyal medya grubunda topluyor…
Direktiflerini anbean sıralıyor.

Her velinin sosyal medya teknolojisi ile arasının iyi olması baş kabul…
Akıllı telefonu da olacak.

Sınırsız internet erişimi…
Fatura berkemal kalacak.

Şartları sağlayamayana ne olacak?...
Bihabere el mahkum.

“Parasız eğitim” denildiğinde…
Eğitim sürecinin tüm aşamalarını kapsaması lazım gelmez mi?

Whatsapp grubu misalinden bakıldığında…
“Eğitim paralı”.

Parası olmayan velinin hali bitap…
Teknolojinin sınıfsal sıkıntıları.

Mustafa Afacan Köşe Yazısı 11 Eylül (3)