Toplumların adil toplumsal işleyişe yol eylemesinde kendi söküğünü dikmeyen evlatları kar kürür tipide, ay ışığı olur zifiri gecede, iz taşı olur şosede… Kurakta çise.
Serüvencidir her biri…
Yalınkılıç akıncı.
Süvari birliği eridirler…
Yaya cengaver.
Akıldır silahları cümlesinin…
Cephanesi hikmet.
Yorgunluk nedir lügatlerinde yazmaz…
Atlas’tır daimi.
Bahçıvandırlar…
Kök sular, dal budar, meyve toplar.
Akar’sudur dolaşır memleket toprağını karış karış, şerha şerha, oluk oluk…
Erol Akar’dır.
(Toplumların ekonomik kalkınmasının, sosyal gelişmesinin, sürdürülebilir refahının ve adil yaşamının “yukarıdan aşağı” değil aksine “aşağıdan yukarı” kök verdiği ve vereceği su götürmez…
Olmazsa olmaz bilimsel kaide bu.
“Hane, sokak, mahalle, şehir, il, ülke”…
Kalkınma ve gelişmenin ana yolu bu güzergah.
“Bireyden topluma”…
Tekilden tümele.
“Memleketim, memleketim, memleketim” diyen irade sahibinin yurttaşa soracağı ilk soru “hanesinin ekonomik ve sosyal varlığından memnun olup olmadığı”, ikinci soru “sokağına ilişkin görüşleri” ve devamında “mahallesine dair”, nihayetinde “şehrine”…
Zincirin halkaları ülkenin ahvaline kadar uzar gider.
Sorup da geri çekilmek yazmaz kitapta, sonrası daha ehemmiyet içerir, omuza sorumluluk yükler…
“Dayanışmacı ekonomi”, “eşit sosyal haklar” ve “sürdürülebilir refah” için ha gayret “bir(lik)” olmaya.
“İmece”…
“Müştereklik”.
İnsanın insanca yaşaması için…
Erol Akar’lar lazım her yöreye.)
(Erol Akar’ın Kastamonu’da yarattığı deneyimin dünyanın farklı yörelerde aynı bilinçlilerce yaratılmış envai misalleri var…
Her biri pusula, tarif, cürete davet.
Bask’ta “Mondragon” misal…
Endülüs’te “Marinaleda”.
Erol Akar’ın emeği ile benzeştirdiğim iki örnek kooperatifin ne diye İspanya’dan aklıma düştüğünü anlatayım…
İspanya’da “sosyal ekonomi” ve dolayısıyla “sosyal kooperatif” kavramları yasalarla belirli, korunuyor ve önemli oranda ekonomiye pay sağlıyor.
“Mondragon” (Ejderha)….
Bask’ta 1956’da kuruldu, “finans, sanayi, perakende, bilgi teknolojileri” alanlarında çalışan bir “kooperatif üst kuruluşu”, 81 özerk kooperatifi çatısı altında bulunduruyor, 70 bin ortağı var, zamanla dünyanın farklı bölgelerine uzandı, 37 ülkede 104 üretim tesisine sahip, 53 ülkede ticaret faaliyet yürütüyor, 150’yi aşkın ülkede satış noktası var, yarattığı değer ile Bask’ta birinci, İspanya’da 10’uncu sırada, dünyanın önde gelen “iş projelerinden”, “kar” amaçlı bir kuruluş değil ama elde edilen karı kooperatifin tüm ortaklarına dağıtıyor, ortaklarına/çalışanlarına ödediği maaş asgari ücretin çok üstünde, beyaz ve mavi yakalılar arasındaki ücret farkı “bire altı” ile sınırlı, işten çıkarma yok, kapanırsa bir kooperatifin/şirketin çalışanları aynı çatı altındaki bir diğer işletme kapsamına alınıyor, “rekabetçiliği sosyal korumayı ihmal etmeden” gerçekleştiriyor, kapitalizmin “abide” kuruluşu Ekonomik Kalkınma ve İşbirliği Örgütü’nce (OECD) “Sosyal bir ekonominin abidevi örneği” olarak nitelenmesi dahi nasıl bir “yeni yol” açtığını göstermeye yetiyor, vizyonunda “insani değerler, sosyal etki, özveri, işbirliği, sosyoekonomi” kavramları öne çıkıyor.
Endülüs’te bir köy “Marinaleda”…
Marimaleda Belediyesi öncülüğünde yazılan ve sürmekte olan yarım asırlık yerel yönetim destanını köyün bina duvarlarında yazılı olan “Bu topraklar Marinaleda'nın tüm işsiz işçilerine aittir” cümlesi özetliyor, 1970’lerin sonunda uç veren, Infantado Dükü'ne ait büyük bir arazinin “kamulaştırılması” ile yol alan, toprağın “işleyenlerin kolektif mülküne geçmesi” ile kooperatifleşen, altyapıdaki müşterekliğin yerel yönetimde “doğrudan demokrasiye” evrilmesi ile “okullaşan”, “imece” ve “müştereklik” ruhu ile yürüyen üretici güçlerin zaman içinde toprağı işlemenin ötesine geçerek zeytinyağı fabrikası ve bir konserve fabrikasını da yönetir hale geldiği alternatif üretim sistemi. Marinaleda Belediyesi” ve “El Humoso Kooperatifi” yerel demokrasiye giden yolun yarım asırlık külliyatını sunuyor insanlara, okumaları ve kendi yörelerinde hayata geçirmeleri, parçanın bütüne ulaşması için.
İspanya’nın dünya çapında tanınırlığa, takdire ve örneğe dönüşmüş kooperatifleri varsa…
Kastamonu’da da medarı iftiharı Erol Akar komutasında nam salan “KÖY-KOOP” var.
Varsın bugün toplumsal izdüşümü anlaşılmasın…
Tarih yazacak.)
(“KÖY-KOOP Kastamonu” ile ismi özdeşleşmiş bir “kahraman” Erol Akar…
Kamudan emekliliğinin ardından delikanlılara taş çıkartırcasına bir gayretle sırtlandığı KÖY-KOOP Kastamonu’yu Atlas misali dağın zirvesine çıkardı.
Çeyrek asrı geçen kooperatif başkanlığında Kastamonu’yu bir uçtan diğer uca üye kooperatifler ile donattı…
Rengarenk bir çiçek bahçesinin bahçıvanı oldu.
Çeyrek asırdır tanıdığim Erol Akar için yazının üst satırlarında kullandığım “kahraman” sıfatı boşuna değil…
Altı dolu.
Mütevazi kimliği, ağırbaşlı hali, kibir ve hırstan uzak şahsiyeti ile; kurduğu devasa kooperatif örgütlenmesinin reklamına hiç girişmedi, şişinmedi, böbürlenmedi…
Daima işini yaptı.
Kooperatifçiliği başka mahallerin aracı olarak görmedi…
Halkın emekçi olmak dışında bir pay peşine düşmedi.
Ortak akıl ile düşündü...
Düşündüğünü elbirliği ile uyguladı.
Ahlak abidesi…
Erdem kitabesi.
Erol Akar’ın Kastamonu’da başardığı başka şehirlerde olsa idi…
Yaldızlı kelimelerden inmezdi.
Coğrafya kader…
Erol Akar’ın yeterince ve gereğince kıymetini bil(dir)emedik.
Dahası…
Erol Akar sadece kooperatifçilik ile sınırlı emek vermedi Kastamonu’ya, meslek odalarının ve sivil toplum örgütlerinin birlikteliğinde Kastamonu’nun topyekun kalkınması ve gelişmesi için yelken açtı.
Rüzgar yoktu…
Nefesini üfledi yelkene.)
(Ve Kastamonu’dan Türkiye kooperatif külliyatına giren “abidevi” bir cüz…
Dünya kooperatifçiliğine armağan.
“KÖY-KOOP Kastamonu”…
1977 yılında kuruldu, üreticinin traktör ve mazot ihtiyaçlarını karşılamaya yöneldi ilk başta, kendir tarımı henüz bitmemişti, kendir üreticisinin ürününü Taşköprü SEKA’ya pazarladı, 1980’le birlikte söndü(rüldü), tabelası kaldırıldı, 1995’e kadar faaliyet göstermedi. Ha babam yeniden marşa basıldı, hane hane, sokak sokak, mahalle mahalle, köy köy, ilçe ilçe ilmek ilmek işlendi, iğne deliğinden geçildi, engebeli ve sarp yollar aşıldı, birdi on bin oldu, yirmin bin yurttaş oldu.
Birlik oldu…
300 birim kooperatif, 20 bin aşkın kooperatif ortağı, 52 personel, nüfusu 370 bin olan Kastamonu’da 20 bin kooperatif ortağı aileleri ile birlikte 100 bin kişiyi aşıyor, ortalama, her 3 kişiden birine dokunan bir aile Kastamonu KÖY-KOOP.
Ormancılık ve hayvancılık sektörlerinde Kastamonu’nun toplam il üretiminin yüzde 65’ini KÖY-KOOP üyeleri üretiyor…
Muazzam bir üretken yatay örgütlenme.
Günlük süt üretimi yapan yaklaşık 4 bin civarında çiftçiye doğrudan hizmet veriyor Kastamonu KÖY-KOOP, birliğin faaliyete geçtiği yıllarda soğuk zincir yokken, bugün günlük 200 ton kapasiteli soğuk zincire ulaşıldı, soğuk zincirin etkin olduğu alanlarda süt miktarı 9 yıl içerisinde 7 bin tondan 23 bine tona çıktı, çiftçi kazandı…
Kastamonu ekonomisine can suyu KÖY-KOOP.
İlimizdeki toplam 40 süt toplama merkezinin önemli kısmının yatırımı Kooperatif-Birlik işbirliği ile gerçekleştirildi, yaklaşık 20 milyon TL yatırım yapıldı, fiyat ve ödeme dengesi oluştu…
“Sürdürülebilirlik” kavramının tanımı KÖY-KOOP.
Orman sektöründe de ayrı bir güç “KÖY-KOOP Kastamonu”…
Orman köylüsünün il ekonomisine sağladığı milyonlarca lira gelirin ve orman köylüsünü yurt sathında bir araya getiren OR-KOOP’un kurulmasında ilimizin amiral gemisi.
Taban örgütlenmesini sağlayarak, akıl ve bilimi rehber edinerek, dayanışma ve paylaşımı merkeze alarak bölgelerinde ekonomik gelişme ve sosyal kalkınma başarılarına imza atan pek çok kooperatif örneği var dünyada…
Kastamonu KÖY-KOOP da bu örneklerden biri.)
(Erol Akar…
Kastamonu’nun sinesinden çıkan bir “sosyal girişimci”.
Toplumsal faydayı öncelikli hedef olarak belirleyerek değişimin öncüsü oldu Erol Akar…
Çevresel ve toplumsal sorunlara kalıcı ve ölçeklenebilir çözümler üretmek için, imece ve müşterekliği usul bilerek, kendi söküğünden önce toplumun söküğünü dikmeye ömür adayan bir terzi o.
Yıllar geçse de hafıza-i beşer nisyan ile malul değil…
Erol Akar’ın emeği baki.)
