Belediye lokomotifinin ekonomik kalkınma ve sosyal gelişme kulvarlarında “topyekun, demokratik, adil, sürdürülür” ivme ve ibre tutturabilmesinin “kaldıraç/dayanak” kavramlarından ikisi de “meci” ve “müştereklik” ola gelse yerel yönetim lügatinde...
“Kolektif, dayanışma, ortak fayda, güven” hallerinin emekleyerek "farklı bir dünya mümkün” nidasında paydaş olmaları olası bu istikamette.
“Meci” yabancımız değil, kökümüzde/mayamızda var, “Köktürk” metinlerinde “emgek” olarak geçen “ammece-emece” kelimelerinden vücut bulup "imece” haline gelmiş kavram nihayetinde…
Toplumsal dayanışma külliyatında “herkesin ihtiyacını kolektif bir anlayışla ortak bir çalışma yürüterek karşılaması” cüz’üne tekabül ediyor “meci/imece”.
“Müştereklik” ise Prof. Dr. Kenan Mortan’ın altını çizdiği üzere "imecenin bir adım ötesi”…
“İşin güvencesi, yerel aktörler”.
Arapça kökenli “muşterik” kelimesinden Türkçeye geçen “müşterek”, “birden fazla şeyin veya kişinin ortak veya aynı olma durumunu” ifade ediyor, “ortak olunan şey”…
“Müştereklik” irade ve sahiplik elbette.
“Meci/imece” ve “müştereklik” kavramları aldı götürdü zihnimi Fatsa'ya, Porto Alegre’ye, Ovacık’a ve Fındıklı’ya…
Yerel yönetim tarihindeki biri Brezilya'dan üçü ise Türkiye'den "mecici/imececi" ve "müşterekçi" yerel yönetim deneyimlerine.
(“Fatsa”…
Ülkemizde hayat bulmuş örnek bir “özyönetim deneyimi”.
“Ekim 1979-Temmuz 1980” arasında Fatsa'da bir terzinin sökük dikmesi…
Halkı “söz ve karar” sahibi yapması.
Bir yılı bulmayan bir sürede…
Geleceğe miras.
Fatsa’nın izdüşümü elbette birebir aynı dikiş izlerini taşımasa da “1989-2004” döneminde Brezilya'nın Rio Grande do Sul eyaletinin başkenti Porto Alegre belediyesine düşürüldü…
“Katılımcı bütçe”.
Yerel yönetim alanında “katılımcı” ve “demokratik” belediyecilik modeli…
Seçilen mahalle delegeleri düzenledikleri bölgesel ve tematik oturumlarda yılın yatırımlarını ve eksikliklerini değerlendirerek gelecek yılın önceliklerini belirliyorlardı, belediyenin planlama komitesi ile ortak toplantılar düzenliyorlar ve böylece bütçenin tabandan gelen talepler doğrultusunda nasıl kullanılacağına karar veriliyordu, belediye yönetimindeki yetkililer bu tartışmalara katılıyor ancak oy kullanma hakkına sahip değillerdi, hazırlanan bütçe belediye meclisine sunuluyor ve kabul ediliyordu.
"Ovacık Belediyesi"...
Tunceli'nin "Ovacık" ilçesinde 2014 yılında hayata geçirilen "yerel yönetim deneyimi", 1980 sonrasında "toplumcu belediyecilik" namına adından söz ettiren yegane örnek oldu, belediyediciliğin "yönetsel, sosyo-kültürel, ekonomik, şehircilik, çevre" politikalarında pekala "toplumsal" öncelikler ve irade ile yapılabildiğini gösterdi.
Ve...
Rize'nin "Fındıklı" ilçesindeki "yerel yönetim modeli".
Fındıklı Belediyesi web sayfasına girdiğinizde ilk karşınıza çıkan metin dahi "farklı bir dünya mümkün" dedirtiyor...
“Adımız da Soyadımız da Fındıklı… Fındıklı, sadece bir yer adı değil, bizim kimliğimiz, geçmişimizin mirası ve geleceğimizin taahhüdü. Adımızda ve soyadımızda taşıdığımız bu değerli sembol, topraklarımızın bereketini ve halkımızın kararlılığını yansıtır. Fındıklı bizim ismimiz, aynı zamanda gururumuz ve umudumuz.”
Fındıklı Belediyesi'nin yönetim anlayışı "MECİ anlayışı" yani "Katılımcı Yerel Demokrasinin Yaşayan Hali"...
"MECİ, halkın yönetime katılımını bir hak olarak değil, yönetimin varlık nedeni olarak kabul eder. Bu anlayışla Fındıklı’da söz, yetki, karar ve iktidar halkta hayat bulur."
Fındıklı Belediyesi'nin “MECİ Deklarasyonu” metninin giriş bölümü...
"MECİ; yardımlaşmaktır, paylaşmaktır, barıştır, kardeşliktir, üretimdir, aydınlık yarınlarımızdır. Sözün, Yetkinin, Kararın ve İktidarın Halkta olmasıdır… MECİ; karşılık beklemeden insanlık adına doğamız yararına insanlığa hizmet etmektir. MECİ; birlikteliktir, herkesin ihtiyacını kolektif bir anlayışla ortak çalışma yürüterek karşılayabilmektir. MECİ; dünü bilip, bugünü okuyup, yarını örgütleyebilmektir… Viçede (Fındıklı’da) MECİ’nin anlamı büyüktür. Ben bilirim yok bu MECİ’de. Birlikte düşünmek, birlikte çözüm üretmek var. Yönetim erki yerine halkın doğrudan yönetime katılımı var. Yolsuzluklara karşı halkın denetimi var. Yalanlara karşı doğrular ve gerçekler var. Baskı ve zulme karşı demokrasi, yobazlığa ve bağnazlığa karşı bilim ve teknik var. Bir avuç çıkar grubunun yerine halkın ortak çıkarı var. Bu MECİ’de kardeşlik var, halka hizmet, hak, hukuk ve adalet var. Bu MECİ’ de toplumcu bakış açısıyla üretim var. Mısır ekmeği ile hamsinin buluşması var. Geleneğe ve Geleceğe sahip çıkarak geleneklerimizi geleceğe taşımak var…Bu MECİ’ de kardeşlik, eşitlik, dürüstlük, mutluluk, gülmek, paylaşmak, dayanışma, adalet, doğaya ve insana saygı, sevgi, güven, halka hizmet, toplumsal ve kamusal bakış ve toplumcu belediyecilik var. Bu MECİ’de rant, insan kayırma, yalan, ötekileştirme, haksız kazanç, partizanlık, somurtmak, mutsuzluk, rüşvet, hor görmek, kişisel hırslar, küçümsemek yok.”
Deklarasyonun tamamı...
https://findikli.bel.tr/meci-deklarasyonu-turkce/ )
("Meci/imece" ve "müştereklik"...
Toplumsal hayatta olmazsa olmaz iki kavram.
Belediyenin idaresinde hangi siyasi görüşün, partinin ve kimin olduğu ile de hiç ama hiç de ilintili değil bu kavramları tedavüle sokmak ve tutmak...
Halkın yönetimde "söz, yetki, karar" hakkını zaruri gören zihniyete sahip olup olmamak; tüm mesele bu.)
