İLİ: KASTAMONU
İLÇESİ: MERKEZ
YERİ: KAHİRE KABRİSTANLIĞI
Ahi Ahmed Çelebi, Kastamonulu bir tıp alimidir. Hicri 836, Miladi 1432 yılında Tebriz’de doğmuştur. Eğitimini Candaroğulları Beyliği döneminde Kastamonu’da tamamladıktan sonra, Yılanlı Dar-Ül Şifahanesinde hekim olarak görev yapmıştır.
Ahi Ahmed Çelebi, tıp alimliğinin yanı sıra hayır işleri de yapmıştır. Ahi Ahmed Çelebinin Babası, Kemaleddin Efendi de, Candaroğulları Beyliği döneminde, Kastamonu’daki, Yılanlı Dar Ül Şifahanesinde hekimlik yapmıştır.
Hicri 849, Miladi 1461 yılında, Ahi Ahmed Çelebi, İstanbul’da tıp alanında hizmetler vermeye başlamıştır. Osmanlı Padişahı Sultan Bayezid döneminde Padişahın da güvenini kazandı ve Hekim Başı mevkiine kadar yükseldi.
Yavuz Sultan Selim Han ile birlikte, Hekim Başı olarak Mısır Seferine katıldı. Bu sefer sırasında doksan yaşlarında idi ve Kahire’de, Hicri 928, Miladi 1522 yılında hakkın rahmetine kavuştu.
Ahi Ahmed Çelebi, Tıp alanında bir çok eser kaleme aldı. Bunlardan en bilinenleri ve günümüze kadar ulaşan eserleri, Risale-i Hasat’ül Kilye ile bir başka tıp kitabı olan Risalet- Ül Tıbbiye olarak bilinmektedir.
Ahi Ahmed Çelebi, hayatı boyunca da, Kastamonu ile bağını hiç koparmadı. Kastamonu ile de, İstanbul arasında da, bağları kuvvetli tuttu. Bir çok hayır eseri de yaptırdı.
Ahi Ahmed Çelebinin, İstanbul’da yaptırdığı, Ahi Ahmed Çelebi Camisi, restore edilerek, günümüzde de ibadete açık camilerdendir.
Ahi Ahmed Çelebi tarafından, İstanbul’da yaptırılan, Kanlı Fırın Mescidi ile Yemişçiler Camisi de restore edilmiş ve halen ibadete açık camilerdendir.
Ahi Ahmed Çelebi, Osmanlı Tıp dünyasının en önde gelen tıp alimlerindendir. Ahi Ahmed Çelebi, bazı eserlerinde ise Mahmud mahlasını da kullanmıştır.
Ahi Ahmed Çelebi, İstanbul’da, Fatih Dar- Ül Şifahanesinde de, hekim başı olarak, uzun yıllar görev yapmıştır.
Ahi Ahmed Çelebi, Hekim Başılık görevi sırasında, Saray mutfağına da yön vermiş ve Mutfak emirliği de yaparak, yemeklerdeki kalori hesaplamasını da, tarihte ilk olarak o yapmıştır.
Ayrıca, Kastamonu yemeklerinin de, saray mutfağına girmesini de sağlamıştır. Bu bakımdan, Ahi Ahmet Çelebi, tıp hekimliğinin yanı sıra, çok önemli bir Gastronomi alimi olarak da bilinmektedir.
Günümüzde ise, Kastamonu mutfağında, 820 den fazla yemek çeşidi vardır. Ahi Ahmed Çelebi zamanında, padişahın sofrasında, Kastamonu’ya ait, bu yemek çeşitlerinin çoğu da yer almıştır.
Yine Ahi Ahmed Çelebi zamanında, Kastamonu’nun meşhur çekme helvası da, Saray Helvası olarak, Padişah sofralarında, Ahi Ahmed Çelebi zamanında yer almıştır.
Ahi Ahmed Çelebi hakkında, tarihçilerin, modern tıp alimlerinin ve Gastronomi ile uğraşanların, çok daha geniş kapsamlı bir araştırma ve inceleme de yapmaları gerekmektedir.
Bir Kastamonulu Tıp alimi olan Ahi Ahmed Çelebi isminin yaşatılması için, hiç olmaz ise, Kastamonu Tıp Fakültesine de ismi verilebilir.
Bu aynı zamanda, Kastamonu turizminde de dolaylı olsa da, bir başka katkı da sağlayabilir. Bununla birlikte, Ahi Ahmed Çelebi’nin eserleri de, bu günkü yeni yazı ile Türkçeye de çevrilmelidir.
Bana düşen görev, Ahi Ahmed Çelebi Hazretlerinin, mekanı Cennet, ruhu şad olsun demektir.
