Şehirlerin yerel kalkınması olabildiğince yereldeki bilgi ile yetinmeyip dışarıdan bilgi ithali ile olur, kendi göbeğini kesemez şehir, hem rutinde döner hem de “küçük olsun bizim olsun” mütegallibesine esir olur…
Kalkın(ma)mak sözde kalır.
Kulakları tıkanır, gözleri kapanır, sesi boğulur şehrin…
Elleri ve ayakları bağlanır.
Kötürüm kalır…
Felç olur.
Zihni bulanır…
Başı döner.
Yanlışı bilemez, faydasızı ayıramaz, yolunu bulamaz…
Duvara toslar.
Böyle gelmiş böyle gider, çorbaya eklenen suyun kimliğini kaybetmesi misali dışarıdan şehre gelen de mevcut mayanın nesnesi halini alır, kırk yıllık Kastamonulu olur…
Değirmen taşına uyar.
“Kral çıplak” demek kime had…
Boynu vurula.
(Kastamonu ilinin günümüzdeki “ekonomik kalkınamama ve sosyal gelişememe” sıkletinin cümlesi olmasa da ana sebebi fikriyatındaki “sıklet” düşüklüğüdür…
“Tüy” düşünce cüssesi ile ne kalkınma olur ne de gelişme.
Tüy’den orta hatta ağır’a geçiş nasıl olur?...
Ortak zihnin kapılarını açmakla, dünyada nelerin dörtnala koştuğuna pür dikkat kesilmekle, gelen’ek ile gelen’i aynı hamur kabında maya tutturmakla.
Kastamonu ekonomide özel sektörünün “Ali Rıza Ekonomisi” rayından çıkamaması ve kırsaldan akan nüfusunun devlet katında masa tutması ile iki binli yıllara başladı…
“Al-sat” esnaf düzeni ve istihdamda “devlet” ikamesi ile bir il ne kadar refaha erebilir?
Haliyle göç yollarına düştü…
İstanbul’da nüfusça daha büyük bir ikinci Kastamonu var etti Kastamonulular.
Türkiye’nin dört bir tarafına dağıldılar…
Dünyanın dört bucağına.
Kulaklarını/gözlerini/zihnini kapalı tutmayı sürdürdükçe Kastamonu, Kaf dağının ardını merak etmedikçe, ormandaki en kalabalık ayak izini takip ettikçe…
Geldiği gibi gider devran.)
(Kabuk çatlatmanın envai yolu var…
Kılcal damarlar misali.
İşbirliğini ve dayanışmayı örgütleyen kuruluşlardan biri de “UNESCO”…
“Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü”.
UNESCO’nun “şehir ağları” var farklı alanlarda…
Dünyanın pek çok “iddialı/istekli/azimli” şehri arasında “ağ” kuruyor, destekliyor, yol açıyor.
UNESCO Türkiye Milli Komisyonu https://www.unesco.org.tr/Pages/1970/1381/UNESCO-%C5%9Eehir-A%C4%9Flar%C4%B1-ve-Programlar%C4%B1 adresinden bir pasaj alalım…
“UNESCO eğitim, bilim, kültür, iletişim ve kalkınma alanlarında düzenleyici ve uygulamaya yönelik deneyimlerinden yararlanarak politika tavsiyeleri, teknik yardım ve kapasite geliştirme yoluyla şehirlerin sürdürülebilirliğini artırmaya kararlıdır. UNESCO tüm sektörleri arasındaki çok disiplinli iş birliğinin yanı sıra, dünya çapındaki geniş uzman ağı sayesinde Yeni Kentsel Gündem ve Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları 2030 Gündeminin etkili bir şekilde uygulanmasında lider kurum haline gelmiştir.”
“UNESCO Şehir Ağları ve Programları” 8 ağ üzerinden yürüyor…
“UNESCO Yaratıcı Şehirler Ağı”, “UNESCO Öğrenen Şehirler Ağı”, “UNESCO Dünya Kitap Başkenti Ağı”, “UNESCO Dünya Mirası Şehirleri Programı”, “Uluslararası Kapsayıcı ve Sürdürülebilir Şehirler Birliği”, “Medya ve Bilgi Okuryazarlığı Şehirleri”, “Su ve İklim İçin Megakentler Birliği”, “Afet Riskinin Azaltılması Programı (DRR)”.
Kastamonu’nun “UNESCO” aidiyeti sadece 4 ildeki benzer eser ile “UNESCO Dünya Mirası” listesine ortak giren “Mahmutbey Camii” ile sınırlı…
“Jeopark” iddiamız var bir de “UNESCO” titri almaya namzet.
Sözünü etmeye gayret gösterdiğim “bütüncül” şehir programları…
Sosyal gelişmeye tekabül eden UNESCO.
“UNESCO Dünya Mirası Şehirleri Programı” misal...
“Dünya Mirası Şehirleri Programı, üye devletlere şehir miraslarını koruma ve yönetmedeki zorluklar karşısında yardımcı olmayı amaçlar… Dünya Mirası Şehirleri Programı, Dünya Mirası Komitesi tarafından resmen onaylanan ve gözlemlenen altı temel programdan biridir. Programın yapısı: Kent mirasını korumak için teori geliştirme… Üye devletlere yeni yaklaşımlar ve planlar tasarlanmasında teknik yardımda bulunma olmak üzere iki aşamalı olarak planlanmıştır.”
Elbette “karar vericiler” hükmündedir…
Halk ne söylese boşa.
“Küçük (k)alsın…
Büyük kalsın.)
(“UNESCO Yaratıcı Şehirler Ağı” üyesi belediyelerin başkanları “1-5 Temmuz 2024” tarihleri arasında Portekiz’in “Braga” kentinde düzenlenen “UNESCO Yaratıcı Şehirler Ağı XVI. Yıllık Konferansı” toplantısında bir araya geldi ve kültürün 2030 sonrası uluslararası kalkınma hedeflerine tek başına bir hedef olarak entegre edilmesine yönelik ortak vizyon ortaya koydu…
8 maddelik “Braga Beyannamesi” https://www.unesco.org.tr/Home/Page/1969?slug=BRAGA%20BEYANNAMES%C4%B0 adresinde mevcut okunmak için.)
