Doğa ve tabiat turizmi alanında ihtisaslaşan Kastamonu Üniversitesi, kentin önemli doğal miraslarından biri olan Ilgarini Mağarası’nı akademik çalışmaya konu etti. Araç Rafet Vergili Meslek Yüksekokulu Avcılık ve Yaban Hayatı Bölümü Öğretim Görevlisi Hikmet Haberal, İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi Coğrafya Bölümü Türkiye Coğrafyası Anabilim Dalı Başkanı Doç. Dr. Evren Atış ve yüksek lisans öğrencisi Berke Burmabıyık tarafından hazırlanan çalışmada, mağaranın turizm coğrafyası açısından taşıdığı önem ele alındı.
Ilgarini Mağarası’nın turizm potansiyeli incelendi
“Yerin Derinliklerindeki Adrenalin: Ilgarini Mağarası’nın Kastamonu Turizm Coğrafyası Bağlamında Macera Turizmi Dinamikleri ve Stratejik Analizi” başlıklı araştırmada, Ilgarini Mağarası’nın yalnızca doğal bir oluşum olmadığı vurgulandı.
Çalışmada mağaranın jeomorfolojik, speleolojik, arkeolojik ve turistik değerleriyle çok katmanlı bir miras alanı olduğu belirtildi. Mağaranın derinliği, kapalı alan deneyimi, teknik geçişleri ve keşif temelli yapısı nedeniyle macera turizmi açısından önemli bir destinasyon olabileceği ifade edildi.
250 metre derinlikte Roma ve Bizans izleri
858 metre uzunluğa ve 250 metre derinliğe sahip olan Ilgarini Mağarası’nın yaklaşık 220 milyon yıllık geçmişiyle öne çıktığı kaydedildi. Mağarada Roma ve Bizans dönemlerinde iskan ve dini amaçlı kullanıma ilişkin izlerin bulunduğu aktarıldı.
Araştırmada; yapı kalıntıları, seramik ve küp parçaları, su sarnıcı, kuyu, lahitler, şapel ve fırın kalıntıları gibi tarihi buluntuların mağaranın kültürel miras değerini artırdığı belirtildi.
"Valla Kanyonu, Horma Kanyonu ve Ilıca Şelalesi ile birlikte değerlendirilmeli"
Çalışmada Ilgarini Mağarası’nın tek başına değil, çevresindeki doğal değerlerle birlikte ele alınması gerektiğine dikkat çekildi. Valla Kanyonu, Horma Kanyonu ve Ilıca Şelalesi ile birlikte bölgenin bütünleşik bir doğa ve macera turizmi rotasına dönüştürülebileceği vurgulandı.
Araştırmada ayrıca mağaranın geleceği için kontrollü ziyaretçi yönetimi, güvenlik, rehberlik, lojistik ve taşıma kapasitesi planlamasının büyük önem taşıdığı ifade edildi. SWOT analizi kapsamında acil durum tahliye protokollerinin güçlendirilmesi, uluslararası güvenlik standartlarının uygulanması, yerel halkın alan kılavuzluğu eğitimleriyle sürece dahil edilmesi ve yüksek katma değerli deneyim paketlerinin oluşturulması önerildi.
Kastamonu jeoturizmde güçlü potansiyele sahip
Türkiye’de 40 binin üzerinde mağara bulunduğunun tahmin edildiği belirtilen çalışmada, bu mağaraların bir kısmının bilimsel ve sportif amaçlı ziyaret edildiği, bazılarının ise düzenlemelerle turizme kazandırıldığı ifade edildi.
Akademik çalışmada Kastamonu’nun mağaralar, kanyonlar, dağlar ve jeomorfolojik yapılar bakımından önemli bir potansiyele sahip olduğu vurgulandı. Ilgaz Dağları, Yaralıgöz Dağı, Valla Kanyonu, Ilgarini Mağarası ve diğer doğal alanların jeoturizm açısından değerlendirilebileceği belirtildi.
Çalışmada, Kastamonu’nun sahip olduğu doğal kaynakların alternatif turizm türlerinin geliştirilmesi açısından önemli fırsatlar sunduğu ifade edilerek, bu potansiyelin doğru değerlendirilmesi halinde bölgenin turizm gelirlerinin artabileceği ve yerel halk için yeni istihdam alanları oluşabileceği kaydedildi.
Mağara turizminin geliştirilmesi sürecinde altyapı, ulaşım ve tanıtım çalışmalarının planlı şekilde yürütülmesi gerektiği belirtilirken, doğal yapının korunması ve sürdürülebilir turizm anlayışının benimsenmesinin gelecek nesiller açısından büyük önem taşıdığı vurgulandı.
